Sabahları Kilitlenen ve Çıt Diye Açılan Parmak: Tetik Parmak
Sabah uyandığında parmağını açamayan, diğer eliyle zorlayarak "çıt" sesiyle kurtaran kişiler bu durumu çoğu zaman parmak kireçlenmesine bağlar; oysa sorun genellikle eklemin kendisinde değil, parmağı büken tendonun içinden geçtiği kılıftadır. Tetik parmak (stenozan tenosinovit), bu tendon ile onu saran kılıf arasındaki uyumun kalınlaşma nedeniyle bozulmasıdır. Tendon dar bölgeden zorlanarak geçtiği için parmak bükülürken takılır, sonra ani bir sıçramayla açılır; tabloya adını veren de bu tetik çekme hissidir. En sık başparmak, orta ve yüzük parmağında görülür; elini yoğun kullananlarda, kavrama gerektiren işlerde çalışanlarda ve şeker hastalığı olanlarda daha sık karşılaşılır. Erken dönemde yalnızca sabahları fark edilen takılma, ilerleyen aşamada gün boyu devam eden bir kilitlenmeye dönüşebilir.
Sık Görülen Şikayetler
Sabah uyandığında bükülü kalan parmağın diğer elle zorlanarak "çıt" sesiyle açılması
Avuç içinde parmak dibinde şişlik ve bastırınca hissedilen nohut büyüklüğünde sert nodül
Parmağı bükerken ya da açarken takılma, sıçrama ve yaylanma hissi
Kavanoz kapağı açarken, direksiyon tutarken, makas kullanırken artan ağrı
İlerleyen dönemde parmağın bükülü pozisyonda kilitlenip kendiliğinden açılmaması
Düğme ilikleme, klavye kullanma gibi ince işlerde zorlanma ve eli kullanmaktan kaçınma
Parmakta takılma ve şekil bozukluğu yaratan her tablo tetik parmak değildir; avuç içindeki bağ dokusunun sertleşmesiyle giden Dupuytren kontraktürü, parmak ve başparmak dibi kireçlenmesi ile iltihaplı romatizmalar da benzer görünüm verebilir. Birden fazla parmakta aynı anda ortaya çıkan tetiklenmelerde şeker hastalığı ve tiroit sorunları gibi eşlik eden durumlar da ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle önce muayene ile nodülün yeri ve takılmanın derecesi belirlenir, gerektiğinde ultrason ile kılıftaki kalınlaşma incelenir. Tedavide eli zorlayan kavrama hareketlerinin geçici olarak düzenlenmesi, parmağı dinlendiren gece ateli, ağrı ve ödemi azaltmaya yönelik fizik tedavi uygulamaları, tendonun kılıf içinde rahat kaymasını hedefleyen egzersizler ve uygun görülen hastalarda kılıf içine enjeksiyon birlikte değerlendirilir. Yanıt alınamayan dirençli olgularda cerrahi seçenek gündeme gelebilir. Amaç yalnızca takılmayı gidermek değil, elin günlük kullanımını sürdürülebilir hale getirerek şikayetin tekrarlamasını önlemektir.
Parmağınızdaki takılma sabahları ile sınırlı kalmayıp gün içine yayılıyor ya da parmağınızı zorlamadan açamıyorsanız, tablonun ilerlemeden değerlendirilmesi önemlidir.
Uzm. Dr. Nurgül Gökşen
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzman Doktor
Kayseri Çay Bağları Kliniği
0532 40 40 588
Yorumlar